sobota, 20 maja 2023

Białowieża - Skansen Architektury Drewnianej Ludności Ruskiej Podlasia

 

W Białowieży warto odwiedzić malutki lecz interesujący Skansen Architektury Drewnianej Ludności Ruskiej Podlasia. To jedno z tych miejsc, które nie przypomina klasycznego muzeum. Bardziej ma się wrażenie wejścia do dawnej podlaskiej wsi, w której życie po prostu na chwilę zatrzymało się w czasie. Skansen znajduje się na obrzeżach Białowieży i pokazuje świat prawosławnej ludności ruskiej zamieszkującej dawniej Podlasie — Białorusinów, Ukraińców i mieszkańców pogranicza kultur, gdzie przez stulecia mieszały się wpływy polskie, ruskie i litewskie.

Największe wrażenie robi sama architektura. Drewniane chaty stoją wśród zieleni tak, jakby od zawsze należały do tego krajobrazu. Domy mają charakterystyczne okiennice, ozdobne narożniki i dachy kryte gontem lub drewnem. Wszystko jest proste, ale bardzo klimatyczne. W wielu miejscach można zauważyć bogato zdobione detale snycerskie — szczególnie wokół okien i pod dachami. To właśnie te ornamenty są jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów dawnej architektury Podlasia. Spacerując po skansenie łatwo zauważyć, jak silnie życie mieszkańców było związane z naturą i rytmem pór roku. Obok chat stoją stodoły, spichlerze, studnie i drewniane płoty. Całość wygląda bardzo autentycznie, ponieważ budynki zostały przeniesione tutaj z różnych miejscowości regionu i odtworzone z ogromną dbałością o szczegóły.

Ogromnym atutem skansenu są wnętrza. Nie są puste ani sterylne. Wchodząc do środka można zobaczyć dawne izby urządzone tak, jakby gospodarze wyszli tylko na chwilę do obejścia. Stare piece kaflowe, drewniane ławy, ręcznie tkane chodniki, święte obrazy w „świętym kącie”, haftowane tkaniny i proste kuchenne sprzęty pokazują codzienność dawnej podlaskiej wsi. W wielu domach zachowano również charakterystyczne prawosławne ikony oraz dekoracje związane z kulturą wschodniego pogranicza. Bardzo ciekawie prezentują się także warsztaty rzemieślnicze i budynki gospodarcze. Można zobaczyć dawne narzędzia, sprzęty rolnicze oraz sposób organizacji życia sprzed kilkudziesięciu czy nawet ponad stu lat. Wszystko to tworzy niezwykle spokojną, nostalgiczną atmosferę.

Wpis dotyczący pozostałych atrakcji w Białowieży - znajdziesz TUTAJ.